Obilježeno 32 godine od priznanja nezavisnosti Bosne i Hercegovine i početka opsade Sarajeva

Na današnji dan 1992. godine, Evropska zajednica priznala je nezavisnost BiH, dok je Sarajevo ušlo u višegodišnju opsadu sa preko 11.500 žrtava.

Prije tačno 32 godine, 6. aprila 1992. godine, Bosna i Hercegovina je zvanično priznata kao nezavisna i suverena država od strane tadašnje Evropske zajednice, dok je istovremeno otpočela najduža opsada jednog evropskog grada u savremenoj historiji – opsada Sarajeva. Prema podacima historijskih izvora, tokom 1.425 dana opsade, u Sarajevu je život izgubilo više od 11.500 građana, među kojima je bilo i 1.601 dijete, a više od 50.000 osoba je ranjeno.

Mirko Pejanović, tadašnji član Predsjedništva Republike Bosne i Hercegovine, i Miro Lazović, predsjedavajući Skupštine RBiH, svjedočili su ključnim događajima tih dana. Oni su 5. aprila 1992. godine proveli u zgradi Parlamenta Bosne i Hercegovine zajedno sa hiljadama građana koji su tražili mir i protivili se eskalaciji nasilja. “Građani su tražili mirnu Bosnu, ali već su se čuli snajperski pucnji i granatiranje ispred Parlamenta. Na Vrbanja mostu su ubijene djevojke Olga Sučić i Suada Dilberović. U tom trenutku sam rekao da ćemo braniti i državu i zajednički život u BiH, a kasnije je Radovan Karadžić to nazvao iluzijom. Danas vidimo da je integritet BiH sačuvan, a mi se borimo za članstvo u EU i NATO savezima”, izjavio je Pejanović u razgovoru za medije.

Miro Lazović je naglasio da je 6. april 1992. godine bio poseban i po tome što je tadašnja Evropska zajednica priznala nezavisnost Bosne i Hercegovine. “Tada je bio i Bajram, a zbog granatiranja i pogibija mnogi su taj dan nazvali krvavim Bajramom. Sarajevo je bilo odsječeno od svijeta 1.425 dana, što je najduža opsada jednog grada u evropskoj historiji. S ponosom pamtim otpor građana Sarajeva i BiH, koji su pokazali da se ni vojno nadmoćniji neprijatelj ne može suprotstaviti odlučnosti naroda da brani svoj grad i državu”, naveo je Lazović.

Prema izjavama savremenika, prvi dani agresije pokazali su izuzetnu spremnost građana na otpor, a masovni protesti i okupljanja u centru Sarajeva, naročito rudara iz Banovića, Kaknja i Tuzle, potvrđuju opredijeljenost za zajedništvo i mir. Iako tadašnje političko rukovodstvo bosanskih Srba i pripadnici vojnih formacija nisu odustali od planova za podjelu i okupaciju Bosne i Hercegovine, međunarodno priznanje značilo je ključnu prekretnicu za očuvanje državnosti.

Opsada Sarajeva ostaje crna tačka u novijoj evropskoj historiji, a događaji iz aprila 1992. godine obilježavaju se i danas kao podsjetnik na važnost mira, otpora i međunarodnog priznanja. Brojni analitičari ističu da je iskustvo Sarajeva pokazatelj kako zajedništvo i odlučnost stanovnika mogu biti presudni u najtežim trenucima. Zvaničnici i javnost svake godine obilježavaju 6. april kao dan sjećanja na stradanja, ali i na izdržljivost i borbu za suverenitet Bosne i Hercegovine.