Pravoslavni vjernici obilježavaju dan prenosa moštiju Svetog Nikifora Carigradskog

U pravoslavnim crkvama širom regije danas se obilježava prenos moštiju patrijarha Nikifora, čije su relikvije vraćene u Carigrad 846. godine nakon devetnaest godina izgnanstva.

Srpska pravoslavna crkva i njeni vjernici danas obilježavaju dan prenosa moštiju Svetog Nikifora Carigradskog, jednog od najznačajnijih crkvenih poglavara iz perioda borbe za poštovanje svetih ikona. Ovaj praznik se tradicionalno obilježava 13. marta, kada su prema crkvenim zapisima mošti ovog svetitelja vraćene u Carigrad nakon skoro dvije decenije izgnanstva.

Nikifor je bio carigradski patrijarh u prvoj polovini 9. stoljeća, poznat po svom protivljenju ikonoborstvu i čvrstoj odanosti crkvenim učenjima. Zbog odbijanja da podrži zabranu poštovanja ikona, zbačen je sa patrijaršijskog trona od strane cara Lava Jermenina, te progonjen na ostrvo Prokonis gdje je proveo trinaest godina u zatočeništvu. Preminuo je 828. godine, a njegovi posmrtni ostaci sahranjeni su u manastiru koji je sam sagradio.

Nakon što su ikonoborci izgubili vlast, nova carica Teodora i patrijarh Metodije pokrenuli su inicijativu za vraćanje moštiju Nikifora u glavni grad. Prema crkvenoj hronici, njegovo tijelo pronađeno je netaknuto i preneseno u Carigrad 846. godine, gdje je svečano dočekano od vjernika, sveštenstva i tadašnje vlasti. Relikvije su najprije položene u crkvu Svete Sofije, a kasnije u crkvu Svetih Apostola, čime je ovaj događaj postao značajna tačka u obnovi poštovanja svetih ikona u Bizantiji.

Povodom praznika, u pravoslavnim crkvama širom regiona služe se liturgije i večernja bdenja, dok vjernici na ovaj dan na poseban način odaju počast Nikiforu kao ispovjedniku vjere. Prema narodnim običajima, danas se preporučuje ušivanje odjeće i paljenje svijeća za preminule u crkvama, kao simbol molitve i sjećanja na pretke.

O važnosti ovog praznika govori i teolog Marko Jovanović, koji ističe da je povratak moštiju Svetog Nikifora bio snažan simbol pobjede pravoslavnog učenja nad ikonoborstvom. “Ovaj događaj podsjeća da su vjera i istrajnost u odbrani crkvenih vrijednosti dio identiteta pravoslavnih naroda. Prenos moštiju Nikifora ima duboko duhovno značenje, ali i istorijsku poruku o pomirenju i obnovi zajedništva,” navodi Jovanović u izjavi za medije.

U mnogim pravoslavnim porodicama ovaj praznik obilježava se u duhu molitve, okupljanja i sjećanja na žrtve koje su podnijeli vjerski velikani u odbrani tradicije. Vjerski kalendar obilježava dan prenosa moštiju Svetog Nikifora kao priliku za razmišljanje o značaju vjerske slobode i čuvanja duhovnog nasljeđa. Vjernici se okupljaju u crkvama i manastirima, dok sveštenici pozivaju na molitvu za mir i slogu među ljudima.

Obilježavanje ovog praznika ostat će i dalje važan dio crkvenog i kulturnog života pravoslavnih zajednica u Bosni i Hercegovini i širem regionu, podsjećajući na trajnu vrijednost vjere i tradicije kroz vijekove.