Pravoslavni vjernici obilježavaju dan Svetih mučenika Evtropija, Kleonika i Vasiliska

Spomen na trojicu hrišćanskih svetitelja, poznatih po prijateljstvu i vjeri, obilježava se danas širom regiona

Pravoslavni vjernici širom Bosne i Hercegovine i regiona danas obilježavaju praznik posvećen Svetim mučenicima Evtropiju, Kleoniku i Vasilisku, koji se prema crkvenom kalendaru slave kao primjer neraskidivog prijateljstva i nepokolebljive vjere. Ovi mladići, poznati kao saborci svetog Teodora Tirona, živjeli su u oblasti Amasije, na teritoriji današnje Turske, u periodu ranog hrišćanstva.

Prema predanju, Evtropije i Kleonik bili su rođena braća, dok je Vasilisk bio rođak svetog Teodora. Njihova odanost vjeri stavljena je na iskušenje tokom progona hrišćana, kada su odbili da se odreknu svojih uvjerenja uprkos pritiscima i ponudama carskih namesnika. Legenda navodi da su im vlasti nudile bogatstvo i visoke položaje u zamjenu za napuštanje vjere, što su oni odlučno odbili riječima: “Kao što je Sveta Trojica nedjeljiva, tako smo i mi po vjeri nedjeljivi i po ljubavi nerazlučni.”

Prema zapisima crkvenih hronika, Evtropije i Kleonik su pogubljeni na krstu, dok je Vasilisk stradao od mača. Njihova žrtva ostala je duboko urezana u kolektivno sjećanje pravoslavnih zajednica, a vjerski običaji nalažu da se na ovaj dan izgovaraju posebne molitve za snagu i mir.

Istoričarka religije Mirjana Petrović navodi da su ovi svetitelji postali simbol upornosti i vjernosti, te da njihova priča ima posebno mjesto u pravoslavnoj tradiciji. “Priča o Evtropiju, Kleoniku i Vasilisku podsjeća vjernike na značaj zajedništva i postojanosti u vjeri, te na važnost molitve u teškim vremenima”, ističe Petrović u pisanom obraćanju.

U mnogim pravoslavnim porodicama običaj je da se na ovaj praznik okupe članovi porodice, zajedno izgovore molitvu i prisjete se značaja prijateljstva i solidarnosti. Vjerski službenici podsjećaju da se molitvene riječi posebno izgovaraju za duševni mir i unutrašnju snagu.

Tekst molitve koja se tradicionalno izgovara na ovaj dan glasi: “Mučenici Tvoji Gospode, u stradanju svome su primili nepropadljivi vijenac, od Tebe Boga našega, jer imajući pomoć Tvoju mučitelje pobijediše, a razoriše i nemoćnu drskost demona: Njihovim molitvama spasi duše naše. Amin.”

Prema riječima sveštenika Nenada Markovića, ovaj praznik ima univerzalnu poruku i za savremenog čovjeka. “Vrijednosti koje su ovi mučenici branili i danas su važne – vjernost, prijateljstvo i hrabrost pred izazovima. Ovakvi dani podsjećaju nas da njegujemo te vrijednosti u svakodnevnom životu”, naveo je Marković.

Dan Svetih mučenika Evtropija, Kleonika i Vasiliska obilježava se svake godine 3. marta po julijanskom kalendaru, a vjernici vjeruju da molitva upućena ovim svetiteljima donosi snagu, mir i zaštitu porodici.